Terug in Kaapstad

Na een half jaar te zijn weg geweest, een lange maar gezellige vlucht, een overnachting op stoelen van Dubai Royal Airport, ben ik eindelijk weer terug in het prachtige en zonnige Kaapstad. 

Ik werd op gehaald door mijn lieve vriendin Sarah en daarna hebben we met mijn andere goede vrienden in één van onze favoriete plekjes in Observatory gegeten. Ik kan niet anders zeggen dan dat het heerlijk is om weer terug te zijn. Alles is nog hetzelfde, maar nog mooier en levendiger dan in mijn herinnering. Ik kan uren kijken naar alles wat hier gebeurt, de landschappen, de mensen. Het heden en de herinnering smelten weer samen en daardoor voelt de omgeving als bekend en sta ik toch weer helemaal open voor hoe mooi en kleurrijk alles hier is. Al mijn zintuigen werken weer volop en ik voel me vrij en gelukkig. Het is alsof er een hele andere kant van mezelf hier naar boven komt. 

De afgelopen dagen heb ik vooral veel gewandeld naar alle bekende plekjes en het was leuk om te zien dat allerlei mensen nog steeds op dezelfde plekken wonen en werken. In winkels herkende ze me zelfs nog! Verder heb ik in de tuin in de zon gelegen, zijn we naar het strand en Kirstenbosch geweest. En nu ben ik samen met Sarah en Erald een aantal dagen in Scarborough, waar hun ouders een huis hebben dicht aan het strand. Als ik hier ben voelt het alsof ik alle tijd heb en geen zorgen. Alsof ik alles kan verteren. Dat komt natuurlijk deels omdat ik hier geen studie, stage en werk heb en dus geen verwachtingen hoef te voelen, maar ook omdat het leven hier zoveel lichter is. Het is alsof ik weer even bij mezelf kan komen en mijn kracht kan terugvinden. Ik hoop dat ik dit keer manieren kan vinden om dit stukje te bewaren ook in mijn leven in Nederland. Dus ik ben blij en dankbaar dat ik hier weer even kan zijn. Heel veel liefs, warmte en zonneschijn voor wie dit leest. Van de week een uitgebreider verslag :)

Susan 

Zomer en winter in Knysna

Hallo allemaal,

Even een berichtje uit het prachtige zonnige Knysna! Al dagen achter elkaar voelt het als zomer; de mutsen worden afgedaan, de dikke truien worden voorzichtig uitgedaan (maar nog wel overal mee naartoe genomen) en mensen beginnen weer blootvoets rond te lopen. Dertig graden en winter is niet verkeerd. En het is maar goed ook dat het de afgelopen dagen zo'n lekker weer is geweest want ik heb de afgelopen nacht in een township, dichtbij het centrum waar ik werk, gelogeerd. Twee vrijwilligers uit Duitsland wonen er nu al bijna een jaar en kennen de hele omgeving.Omdat ik zin had om het eenzijdige leven in het vrijwilligershuis in de prachtige chique omgeving Knysna Heights met 14 vrijwilligers voornamelijk uit Amerika, Engeland en Canada  af en toe even te ontvluchten, ging ik gisteren naar het krotje in Kayelethu. Het was heel gezellig en een hele ervaring om in een huis te verblijven zonder plafond, warm water, vloerbedekking, waar water in de muren vastzit en waar je 's nachts de hele nacht honden hoort blaffen en 's ochtends wordt gewekt door een haan in de verte, rondgrazende koeien en spelende buurkinderen. Daarna ging ik weer naar het centrum Sinethemba, waar ik nu sinds twee weken werk.
Overdag zijn er rond de 15 tot 20 kinderen (voornamelijk colourds en afrikaanssprekend) tussen de 2 en 18 jaar die daar spelen en rondhangen. Ik help met activiteiten organiseren en de kinderen aandacht geven. De behoeften en karakters van de kinderen zijn heel divers. Dus ik probeer zoveel mogelijk mijn aandacht te richten op alle kinderen een warm en welkom gevoel te geven (ook de kinderen die er in de groep buiten vallen). Een gevoel dat ze er mogen zijn om wie ze zijn, ze hoeven niet stoer, sterk en dapper te zijn. Zichzelf zijn is genoeg. De kinderen komen allemaal uit lastige en armoedige levenssituaties, waar vaak geweld, misbruik en drugs- en alcoholgebruik aan de orde van de dag zijn. Het vrijwilligerswerk bestaat uit mooie en uitdagende, maar vooral speciale momenten.
Twee dagen geleden was er een klein verlegen jongetje genaamd Jonathan die een gekleurd veertje had gevonden in een lokaaltje en hij gaf dit aan mij. Na de devotion en het dansen en zingen  ("This little light of mine I'm going to let it shine" en "I've got a feeling that everything's going to be alright") aaide ik met het veertje of z'n schattige hoofdje, neusje, oortje. Hij genoot oprecht van de liefde en aandacht. Dat kleine gebaar van een streling. De volgende dag toen ik vroeg of hij met de bal wilde spelen, rende die weg en kwam hij in plaats daarvan met een nieuw veertje aan. Weer heb ik een tijdje met het veertje z'n koppie gekieteld. En vandaag kwam hij uit zichzelf naar mij toe met een stuk of acht veertjes die hij had gevonden!! De rest van de dag was hij bij me in de buurt, ik kon merken dat hij zich veilig, op z'n gemak en geliefd bij mij voelde. Ondertussen geeft dit kind mij zo ongelofelijk veel voor terug! Dit soort momenten daar streef ik naar. Ook al keert het humeur van deze kinderen met dag, want zodra ze weer naar huis of de straat gaan kan er zoveel gebeuren, het gaat om deze kleine betekenisvolle handelingen en goede indrukken die je achterlaat.
En in het weekend ben ik lekker aan het zeilen of wilde dieren aan het bekijken :)

Veel liefs en goeds, Susan

Al weer aftellen..

Hallo iedereen,


De maand mei hebben we volgens mij dit jaar overgeslagen, want het schijnt me onmogelijk dat hij al voorbij is zonder dat ik er ook maar iets van heb gemerkt! Het is ondertussen alweer 22 juni en langzaam maar zeker ben ik aan het proberen afscheid te nemen van Kaapstad. Gisteren heb ik radicaal alle kaarten die ik in de tussentijd heb verzameld van vrienden en familie van de muren afgehaald en opgeborgen (nog vele malen dank daarvoor, het is leuk om te merken dat er af en toe ergens aan de andere kant van de wereld aan je wordt gedacht :) ). Nu voelt mijn kamer wel een beetje leeg, maar dat is ergens goed aangezien ik de laatste drieduizend woorden voor mijn scriptie voor vrijdag af wil hebben. Verder heb ik uitgezocht welke spullen en boeken ik hier aan vrienden achterlaat. Kan iemand mij vertellen waarom ik tegen de 30 boeken heb verzameld, terwijl ik er denk ik hoogstens 6 mee kan nemen? Het begint nu door te dringen wat ik allemaal heb gedaan en geleerd en wat er nog allemaal te doen valt!
Aangezien het wat onoverzichtelijk wordt als ik allemaal ga opnoemen wat ik allemaal heb geleerd (een vriendin hier zei laatst dat ik zóoo veranderd was in de afgelopen maanden, van een jong onschuldig meisje, naar een wijze, maar nog steeds vrij onschuldige vrouw... dit is leuk, maar maakt me ook een beetje bang! Misschien herkent niemand me meer in Nederland en lopen papa en mama me straks uren op Schiphol te zoeken), zal ik het er maar op houden wat ik allemaal nog ga doen:


To do list van Susan de Liefde à la Kapa in 1,5 week af te vinken


- Tafelberg beklimmen-> CHECK, eindelijk
Afgelopen weekend ben ik eindelijk op de Tafelberg geweest, het heeft me een half jaar geduurd er op te komen, haha. Ik heb volgens mij opzettelijk alle extreem toeristische dingen hier vermeden (en dat doe ik nog steeds graag), maar ik kan natuurlijk niet een half jaar in Kaapstad zijn geweest zonder de meest fantastisch skyline van de wereld te hebben beklommen. Ja, beklommen! We zijn niet zo lui geweest dat we van het kabelbaantje gebruik hebben gemaakt. En het uitzicht was natuurlijk weer knetterend (waarschijnlijk is dat een nieuw woord in deze context, maar ik laat hem toch maar staan).
- Bezoekje aan Home Affairs -> CHECK, het was weer een heerlijk georganiseerde bende of een ongelofelijke chaotische structuur hoe je het wilt... maar na drie uur had ik mijn toeristenvisum binnen en ben ik weer volledig legaal!  
- Laatste schilderles donderdag -> de afgelopen maanden heb ik me in veel praktische en creatieve opzichten ontwikkeld. Naast schilderen en zeilen, biologisch-dynamisch kookworkshops gedaan, eindeloos de meest verrukkelijke broden gebakken voor het huis hier.
- Naar The Castle of Good Hope -> een stukje geschiedenis is nooit weg. Het eerste gebouw in Kaapstad ligt nu midden in het centrum, lag vroeger aan zee. Volgens een vriend hier is dat het resultaat van meesterlijke watermanagement en droogleg-kwaliteiten van de Hollanders.
- Nog één keer met de scooter naar het strand, nog één keer lemon merengue in het plaatselijke restaurant (uit eten is hier zo veel goedkoper en kwalitatiever in vergelijking met NL), nog één keer naar Kirstenbosch en daar my friends van het winkeltje zien, nog een paar keer zwemmen in een steenkoud zwembad zonder verwarming, nog tienduizend foto's maken (even een inhaalspurt van de afgelopen maanden), nog een aantal keer rondrijden in mijn wispelturige Opel, nog 24 boeken weg te geven, nog drie rugzakken in te pakken, nog één farewell-party met vuur, wijn, spelletjes en zelfgemaakte broden, nog even huilen omdat ik mijn vrienden en het landschap hier zal missen
en dan: 


2 juli op naar Knysna! In Knysna ga ik een maand lang vrijwilligerswerk doen met straatkinderen in een township. Details over de projecten die momenteel lopen kan ik nog niet te veel loslaten, want die weet ik nog niet.Wel weet ik dat het weer een hele goede en leerzame ervaring zal worden. 


Het is vreemd dat deze gebeurtenis, mijn half jaar in Kaapstad al weer bijna voorbij is. Zolang heb je er naar uitgekeken, er naartoe gewerkt en dan is het al weer bijna klaar. Maar het was het helemaal waard, elke ervaring, elk moment heeft me wijzer, vrijer en vreugdevoller gemaakt. Het is gek om te bedenken dat ik in dan straks terug in Nederland ben en dat het dan zo moeilijk om te beschrijven en delen is wat ik hier allemaal heb meegemaakt omdat niemand het met mij heeft gedeeld en zich dus echt kan voorstellen. In de kleinste dingen die ik hier heb gedaan, de straat op lopen, boodschappen doen, de ontmoetingen met random locals, wakker worden en naar buiten kijken, het contact met vrienden, in het gevoel van tijd en ruimte heb ik gevoeld dat ik echt aan de andere kant van de wereld was. En dan straks, op 1 augustus, zal iedereen in Nederland vragen: "hoe was het?" En aangezien ik dan niet zou weten waar ik moet beginnen, zal ik waarschijnlijk zeggen: "uhh, ja, leuk" en dan daarna gaat het leven weer door. MAAR, natuurlijk gaat het normale Hollandse leven niet helemaal gewoon door voor mij, want in die ondeelbare en onbeschrijfelijke stukjes heb ik mijn eigen ruimte en visie gecreëerd, ingezien wat ik belangrijk vind en hoe ik mijn leven wil leiden. Mijn leven in Kaapstad zal hopelijk doorklinken in mijn leven in Nederland, in de vriendschappen en contacten die ik heb. Dus lieve mensen, een boel lichtheid, creativiteit, ontspanning, levensvreugde en anekdotes komen jullie kant op!


With warm wishes, Susan 

Profiel 3: De man die mij leerde zorgzaam te zijn

Onderweg was ik. Onderweg naar één van de meest favoriete plekken van mijn leven. Vanaf jongs af aan heb ik van de bibliotheek gehouden. De rijen boeken met de kennis en werelden die daarin verborgen lagen. Voor iedereen beschikbaar en toegankelijk. De geur van vrijheid die van de bladzijden afsijpelt, de treffende kleuren van de kaften, het magische pasje waarmee ik er een paar mocht meenemen en ze later op mijn bed kon uitstallen als een schat die ik veroverd had. Ik ging nu naar een nieuwe bieb, maar met dezelfde warme gevoelens. Ik liep door de lege straten van Observatory. Mensen lopen niet, maar rijden liever in hun benauwende hokjes. Gek hoe een auto vaak een gevoel van vrijheid, mobiliteit en veiligheid geeft, maar tegelijkertijd haast en afgeslotenheid van de wereld creëert. Daar op de lege straat, vlakbij de bieb, zat de man die mij leerde zorgzaam te zijn. Als een boek, als een nieuwe wereld die voor mij openging, heb ik door hem begrepen hoe dat te zijn en het nut ervan. "Môre poppie, how are you?" vroeg hij mij toen ik nog onwetend langs liep. Al bijna automatisch antwoordde ik "I'm good, and yourself?" Hoewel ik soms in de stemming ben om door te lopen en niet het volledige antwoord af te wachten, besloot ik om de één of andere reden op deze prachtige dag te luisteren naar de reactie van deze meneer. Toen vertelde hij me dat hij zich in eerste instantie verschrikkelijk voelde. Hij vond zichzelf niet om aan te zien. Hij stonk en had wekenlang niet gedoucht. Het werd al maar kouder en kouder om 's nachts op straat te slapen. Helaas was hij niet in staat om zichzelf naar de opvang te verplaatsen, omdat hij een slecht been had. Ik luisterde aandachtig en probeerde hem op te vrolijken met zinloze opmerkingen als dat hij helemaal niet zo erg stonk en er echt niet zo onverzorgd uitzag. Toen als een onverwachte wending van een plot, klaarde zijn gezicht volledig op. Hij was 's ochtends naar de dokter geweest en hij zou binnenkort een operatie krijgen. Bovendien kreeg hij vanaf morgen hulp van een social worker. Zij zou werk voor hem gaan zoeken en hem helpen om zijn leven weer op de rails te krijgen. "Ik ben er klaar mee. Ik ben vijftig jaar en kijk mij nou. Ik wil deelnemen aan en iets doen met dit leven." Toen vroeg hij mijn naam. Susan, antwoordde ik. "O God, I can't believe it, that's my mother's name." Toen hebben we elkaar nog hoopvol moed ingesproken om vol te houden en dingen voor elkaar te krijgen. Na die dag heb ik hem nooit meer op de lege straat bij de bibliotheek zien zitten. Ik weet dat er iemand voor hem heeft gezorgd en dat hij voor mij gezorgd in de zin dat hij me heeft laten zien hoe mensen effectief iets voor elkaar kunnen beteken. Hij heeft me geleerd af en toe uit de bibliotheek en boeken te stappen, omdat er zoveel te leren, ervaren en te zorgen is in de echte wereld met de mensen om me heen. 

Profiel 2: De tuinman en de dood

Met veel liefde en aandacht, een scherpe groef in het voorhoofd, schept de donkere oude bebaarde man de bladeren tussen twee planken en gooit ze in de vuilnisbak. Ilanga litshona (de zon brandt) en toch draagt de man een muts. Geen zweetdruppeltje in zijn nek te vinden. Als een luie westerse vrouw, die altijd vakantie lijkt te hebben, zit ik op het balkon een sapje te drinken. Al meer dan een half uur staar ik naar de bewegingen van de tuinman. Ongezien schaamteloos naar beneden turen. Eerst zie ik de man bladeren bij elkaar bezemen en in een kuil leggen. Om vervolgens deze handeling keer op keer met andere bladeren te herhalen. Af en toe laat een windvlaag de helft van de bladeren in de kuil opwaaien en naar de andere kant van de tuin verplaatsen. Toch behoudt de tuinman ook na een windvlaag weer dezelfde geduldige streken. Ik vraag me af wat er in deze man omgaat. Heeft hij een huis, een gezin en zou hij er nu aandenken? Of zou hij zich nu enkel bezig houden met het stof en de bladeren? Wat zouden z'n hobbies zijn? Of zijn hobbies alleen voor de bevoorrechten? Hoe dan ook deze oude tuinman inspireert. Hij laat me de schoonheid van de tuin zien en tegelijkertijd de betekenis van het aandacht hebben voor elk moment. Dit is een tuinman die niet bang is en vlucht, maar de tijd recht in zijn ogen kijkt. Zo overpeins ik terwijl ik vol aandacht zie hoe de man een tuinslang naar de andere kant van de tuin sleept.

Profiel 1: Memory

Elke maandag hebben we een huishoudster die vier uur lang ons vrolijke en stijlvolle huisje grondig schrobt. Opgewekt, neuriënd en beleefd gaat ze te werk. Elke maandag laat ik lunch achter en wat sap voor Memory uit Zimbabwe. Vanochtend klopte ze weer aan, want we hebben geen deurbel. Een ferme klop is de enige manier om door de hekken en afgesloten ruimtes waarin mensen leven door te breken. Ik lag te lezen op mijn bed, Die Groot Anders-Maak van Jan Rabie, met het raam wijd open, toen ik haar geklop hoorde. Ik leidde haar naar binnen en liep naar de keuken om een pot rooibosthee te zetten. De beste gesprekken ontstaan altijd in de keuken. De keuken, de plek waar voeding voor de dag wordt bereid, waar mensen bezig zijn en die open en van iedereen is. 

Ze vraagt hoe mijn week was. Ik heb een goede week gehad, het Kaapse ritme gehanteerd. Geen zorgen over geld, mensen, studie of werk. Geen gehaast, gestress of geploeter. Haar week was ook rustig, maar dat was het probleem juist. Ze had een week lang weer geen werk kunnen vinden en dat terwijl ze graag hard werkt. Ze legt me uit gewend te zijn om zes of zeven dagen per week te werken; haren te knippen, kleding te verkopen, schoon te maken. Het maakt niet uit wat voor een werk, als ze maar bezig is, als ze maar wat kan verdienen om haar zoontje en familie te kunnen ondersteunen. Dit is tenslotte de reden geweest om twee jaar geleden naar Kaapstad te komen met haar man. Haar zoontje van zeven heeft ze achter moeten laten in Zimbabwe. Hij gaat daar naar school en leert nu lezen, schrijven en zingen. Lachend vertelt ze hoe hij van zingen houdt, maar de mensen om hem heen wat minder enthousiast over zijn zingen zijn. Al herinneringen ophalend vertelt ze me hoe haar zoontje blijft zeuren en smeken om een fiets. Een frons trekt over haar jonge gezicht. Een fiets. "Ach, hij is nog jong, zo was ik vroeger ook. Hij zal het later wel begrijpen dat dat niet te veroorloven is." Een fiets, mijn fiets, de overdaad aan fietsen, fietsers die elkaar bijna omver rijden, fietsen geparkeerd tegen elke beschikbare boom of paal, hetgeen wat ik zo mis aan Nederland. De vrijheid en luxe van een fiets. Dit houd ik maar even achterwege, maar ik voel me ergens diep en diep beschaamd. Ze verzucht dat ze elke dag tot God bid en dat ze het gevoel heeft dat haar gebeden gauw worden verhoort. Hij zal werk voor haar verschaffen, ze zal werken en zorgen, want ze geeft zoveel om dit kind en dit leven. Hoe kan God uit het meest welvarende land zijn verdwenen? In het paradijs vol met fietsen zijn er nog maar weinig dankbaar voor wat gegeven is. 

Postzegels en mijn Nederlandse genen

Hi there everyone,

Still enjoying yourselves wherever you are? Het leven hier is nog steeds stunning! Al hoewel ik af en toe de afgelopen tijd mensen en plekken toch heb gemist. Gekke vlagen van herinneringen: een knuffel van mama, een aai over de bol van papa, mijn kleine broer die op de piano aan het spelen is, thee drinken en urenlang kletsen met vriendinnen in Utrecht, tegen de wind in fietsen, het vlakke landschap vanuit de trein bekijken, op bezoek bij opa en oma en spelen met Irina, wandelingen door het bos maken met Ollie, Cu en Teun, mijn klarinet, de onbenulligheden van het Nederlandse nieuws, kleine dingen die structuur en vorm geven.  Ik heb besloten dat het waarschijnlijk niet uitmaakt waar je ter wereld ook bent, hoe geweldig, prachtig en levendig het ook is, hoeveel afleiding er te vinden is, er zal altijd wel iets te missen zijn. Het is maar hoe je het missen ervaart of je er iets groots en ergs van maakt of dat je het waardeert en je realiseert hoeveel je mensen en gewoontes waardeert. Ik heb daarom geprobeerd mensen af en toe een kaartje te sturen om te laten weten dat ik aan ze denk. Toen ik laatst in de pauze van een les met een kaart en postzegels aan het rommelen was, waren er veel nieuwsgierige ogen. "Wat is dat stickertje dat je erop plakt?" "Waarom lik je eraan?" "En moet je daar dan voor betalen?" De verbazing nam niet af toen ik het systeem van brieven en postzegels uitlegde. Anno 2011 Kaapstad Zuid-Afrika: postzegels zijn ernstig gedateerd. 

Ook iets wat als wonderbaarlijk en onverwachts wordt ervaren is als je als meisje een hele week gaat zeilen. Ik had er opeens zo zin en ik moest Kaapstad met de bergen gewoon vanaf de oceaan zien. En ik had groot gelijk: het uitzicht was onwaarschijnlijk mooi. Zeehonden, dolfijnen, pinguïns en zelfs een walvis heb ik voorbij zien komen. Rondom Robben Island gevaren en de zon zien ondergaan vanaf zee. Bovendien was het erg fijn om weer eens wat praktisch te leren. Toen ik na een week weer met een lekker kleurtje op de uni kwam en in een klasje met coloureds zat werden er ten eerste grapjes gemaakt over dat ik steeds bruiner werd (in huidskleur en ontspannenheid) en ten tweede waren ze in de veronderstelling dat zeilen "baie baie gevaarlik" is. Waarna de docent moest grinniken en zei dat het natuurlijk in mijn Hollandse genen zat dat zeilen... Het gekke was dat ik niet goed wist hoe ik hierop moest reageren, ik stamelde maar wat. Want tja, dat deel van de Nederlandse geschiedenis is niet mooi en oefent nu vandaag de dag nog zoveel invloed uit op ongelijkheid binnen de samenleving. Én ik kom uit Nederland, én ik voel me natuurlijk ergens verbonden met Nederland, maar ik wil niet rechtstreeks verbonden worden met Nederland op die manier. Ik ben geen kolonist die slaven houdt, maar ik kan de kleurlingen hier ook niet kwalijk nemen dat ze die associatie hebben als het Nederland betreft. Tegelijkertijd voelen zij zich ook ergens verbonden met Nederland, zijn ze nieuwsgierig naar het land en de taal. Geef ik ze les in Nederlands en zij mij in Afrikaans. Dus ja, het blijft interessant die uitwisseling. Het voelt alsof we ergens de discussie aangaan. Een discussie tussen culturen die zo verbonden zijn en al eerder had moeten worden gevoerd. 

Het bewijs van mijn Nederlandse genen ;) Gegroet allemaal! Veel liefs, Susan